VZN: “Eindelijk erkenning voor zelfstandigen, maar de duivel zit in de details.“

Vereniging Zelfstandigen Nederland reageert voorzichtig positief op het wetsvoorstel voor een Zelfstandigenwet die minister Aartsen vandaag in internetconsultatie heeft gebracht. Voor het eerst legt een wet namelijk vast dat zelfstandig ondernemen een volwaardige, bewuste keuze is. “Dit is een wending,” zegt VZN-voorzitter Connie Maathuis. “Jarenlang werden zelfstandigen vooral als probleem behandeld. Deze minister kiest voor erkenning en duidelijkheid en dat verdient steun.”

Criteria via twee toetsen, maar geven die wel duidelijkheid?
Er komt een veilige haven: wie aan de criteria van de zelfstandigentoets en werkrelatietoets voldoet, weet zeker dat hij als zelfstandige werkt. Tegelijk ziet VZN bij nadere lezing van de uitgebreide memorie van toelichting dat de veilige haven veel smaller is dan de wet belooft. “De duivel zit in de details,” zegt Maathuis. “Op hoofdlijnen klinkt het allemaal relatief eenvoudig. Maar in de uitwerking stapelen de voorwaarden zich zo op dat veel echte ondernemers er niet in kunnen komen. Een veilige haven heeft alleen zin als goede zeilers er ook in kunnen. Nu is de ingang zo smal dat juist de groepen waar de discussie over gaat buiten blijven. Dan blijft de onrust bestaan die deze wet wil oplossen.”

Internetconsultatie vandaag van start
VZN gaat de komende weken met de grote achterban na wat dit in de praktijk betekent en dient een uitgebreide consultatiereactie in. “We willen dat deze wet slaagt. Juist daarom moeten we de details ook serieus nemen.”

De documenten voor de internetconsultatie zijn via deze link te lezen.

Het bericht Erkenning voor zelfstandigen, maar… verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

De Tweede Kamer debatteert deze week over box 3. Eén groep blijft daarbij vrijwel buiten beeld: zelfstandig ondernemers die vermogen opbouwen om hun eigen risico’s op te vangen en inkomen voor later te regelen. Voor hen is vermogen namelijk niet alleen spaargeld maar ook een buffer voor periodes met minder opdrachten, voor scholing en arbeidsongeschiktheid en voor de oude dag.

Zelfstandigen hebben andere behoeften
Het pensioen dat werknemers via hun werkgever opbouwen valt buiten box 3. Zelfstandig ondernemers regelen hun voorzieningen zelf. Onderzoek van DNB wees eerder uit dat zij hun oudedagsvoorziening anders vormgeven. Ze sparen met name in de zogenoemde vierde pijler (oa aandelen, onroerend goed, spaargeld). Dat wordt wel belast in box 3 en dat doen ze omdat ze deze bestanddelen liquide kunnen maken wanneer dat nodig is.
Dat vermogen niet vastzit maar in geld kan worden omgezet, is juist voor deze doelgroep belangrijk. Mede daarom zijn wij ook tegen een verplichte pensioenregeling voor zelfstandigen. Maar dan moet de overheid zelfstandigen wél de ruimte blijven geven om zelf vermogen op te bouwen.

Waar knijpt het?
Want daar wringt de schoen voor zelfstandigen: het huidige heffingsvrije vermogen van ruim € 59.000 per persoon maakt vanaf 2028 plaats voor een vrijstelling op het behaalde rendement. In de nieuwste plannen gaat dat om € 1.000 per jaar (tegen eerder nog € 1.800 per jaar). Daardoor wordt ook een relatief bescheiden ondernemersbuffer al snel belast. De zelfstandige die doet wat de overheid van ‘m vraagt, namelijk vooruitkijken en zelf risico’s opvangen, houdt zo minder over voor later.

“Van zelfstandigen wordt gevraagd dat ze zelf hun risico’s opvangen en voor later zorgen, dat doen ze ook. Maar dan kan het niet zo zijn dat juist die buffer straks extra wordt belast. Wie verantwoordelijkheid neemt, hoort daar fiscaal niet voor in te leveren”, aldus Connie Maathuis, voorzitter VZN.

Bij eigen wet hoort eigen fiscaal kader
Morgen (donderdag 1 oktober) start de tweede internetconsultatie over de Zelfstandigenwet. Die wet moet duidelijk maken wie als zelfstandige kan werken en welke verantwoordelijkheden daarbij horen. Het is niet logisch om van zelfstandigen te verwachten dat zij hun ondernemers- en sociale risico’s zélf dragen, terwijl het vermogen waarmee ze dat doen fiscaal wordt behandeld als ‘gewoon vrij spaargeld’. Bij een eigen wettelijke positie hoort ook een passend fiscaal kader.

Trampolinerekening biedt oplossing
VZN pleit al jaren voor een trampolinerekening: een aparte en herkenbare rekening waarop een zelfstandige een bedrijfsbuffer kan opbouwen. Het geld is bestemd voor maximaal zes maanden inkomensoverbrugging, gecertificeerde scholing, de premie voor een arbeidsongeschiktheidsverzekering of de oudedagsvoorziening. Dat is geen vrijblijvende spaarpot en zeker ook geen fiscale vluchtroute. Minister Aartsen kent het voorstel, want het staat in onze strategisch koersdocument ‘Ruim baan voor zelfstandigen’, dat we hem dit voorjaar aanboden.
 
Aandachtspunten
Wij vragen het kabinet en de Tweede Kamer daarom:
1) om het vermogen van zelfstandig ondernemers op een goed afgebakende trampolinerekening buiten box 3 te houden, én
2) de fiscale positie van zelfstandigen in de Zelfstandigenwet mee te nemen, zodat wie zelf voorzieningen opbouwt daar niet op achteruitgaat.

Als van zelfstandigen wordt verwacht dat ze verantwoordelijkheid nemen, moet hen ook de ruimte worden geven om dat te doen.

Het bericht Box 3 mag de zzp’er niet extra bijten verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

De gisteren gepresenteerde Miljoenennota bevat weinig nieuwe maatregelen die zelfstandig ondernemers daadwerkelijk vooruithelpen. Daar staat de verwachte verdere versobering van ondernemersregelingen wel tegenover.

De startersaftrek wordt afgeschaft. Daarmee verdwijnt ook de daaraan gekoppelde mogelijkheid van willekeurige afschrijving voor starters. Daarnaast worden de stakingsaftrek en meewerkaftrek met 75 procent verlaagd. Dit komt boven op de al ingezette afbouw van de zelfstandigenaftrek. Vooral startende en kleinere ondernemers worden hierdoor geraakt.

Positief is dat de fiscale regelingen voor duurzame investeringen worden verruimd.

Ook werkt het kabinet verder aan de Zelfstandigenwet. Eind september wordt een tweede internetconsultatie over deze conceptwet aangeboden, en tegelijkertijd worden dan ook uitvoeringstoetsen gevraagd. Wij zullen scherp blijven letten op duidelijke en werkbare criteria, zodat echte zelfstandigen en hun opdrachtgevers vooraf weten waar ze aan toe zijn.

De begrotingsplannen zijn nog niet definitief, het minderheidskabinet zal eerst steun moeten vinden voor de voorgestelde maatregelen in het parlement.

Klik hier voor de Miljoenennota 2027 en alle bijbehorende stukken.

Het bericht Miljoenennota 2027 pakt mager uit verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

Minister Thierry Aartsen stuurde op 10 september een brief naar de Tweede Kamer over de vervolgstappen in de uitwerking van de Zelfstandigenwet. Met deze brief schets hij de route die hij voor zich ziet om een veilige haven te creëren voor zelfstandig ondernemers en hun opdrachtgevers en hen zo rust en duidelijkheid te bieden.

Doel van de wet
De brief geeft aan dat doel van het wetsvoorstel is om meer duidelijkheid te creeren voor zelfstandigen en opdrachtgevers, de zelfstandigen de erkenning te geven die zij verdienen en ook schijnzelfstandigheid tegen te gaan. Uitgangspunten daarbij zijn dat je als zelfstandige onafhankelijk bent van anderen, ondernemersrisico’s draagt waar je ook van kunt profiteren en de vrijheid geniet om je werk zelf te organiseren.

Inhoud conceptwet nog niet bekend
Voor wat betreft de inhoud geeft Aartsen aan dat het wetsvoorstel met twee toetsen werkt met een beperkt aantal concrete criteria. Ten eerste is dat de zelfstandigentoets die ziet op de persoon van de zelfstandige en ten tweede de werkrelatietoets, die ziet op vrijheid van een zelfstandige, diens onafhankelijkheid en dus het ontbreken van ‘gezag’ binnen een opdracht. De eerder nog genoemde toetsingscommissie en sectorale rechtsvermoedens maken geen onderdeel uit van de Zelfstandigenwet. Het kabinet is van mening dat de markt als eerste gebaat is bij duidelijke spelregels.

Internetconsultatie is aanstaande
Eind september zal de minister het wetsvoorstel aanbieden voor een tweede internetconsultatie, dan wordt bekend hoe het wetsvoorstel eruit zal zien. Het wetsvoorstel focust zich op de kern van het eerdere initiatiefvoorstel waar diverse partijen (VVD, D66, CDA en SGP) uit de Tweede Kamer aan werkten en waarop in 2025 een eerste internetconsultatie is gehouden.

Lees hieronder de gehele brief van minister Aartsen:

Het bericht Kamerbrief over Zelfstandigenwet verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

Vandaag dienden we een reactie in op de internetconsultatie over de Wet Platformwerk. Die wet moet de Europese Richtlijn Platformwerk in Nederland invoeren. VZN steunt de doelen zoals betere arbeidsomstandigheden, meer transparantie over algoritmes en een betere bescherming van persoonsgegevens. Ook is optreden terecht als platforms feitelijk werkgever zijn, maar die verantwoordelijkheid ontlopen. Maar het wetsvoorstel schiet op onderdelen te ver door.

Het rechtsvermoeden van een arbeidsovereenkomst is zo ruim geformuleerd dat ook gewone bemiddeling van zelfstandigen eronder kan vallen. Platforms en intermediairs kunnen daardoor uit voorzorg stoppen met het inzetten van zzp’ers, óók als zij aantoonbaar zelfstandig ondernemer zijn.

Daar komen nog drie zorgen bij:
– belangrijke criteria worden later uitgewerkt zonder volwaardige parlementaire behandeling;
– de Arbeidsinspectie kan het rechtsvermoeden toepassen, waardoor zelfstandigen juist in een lastige bewijspositie kunnen belanden;
– begrippen als ‘digitaal arbeidsplatform’ en ‘tussenpersoon’ zijn onvoldoende duidelijk afgebakend.

We vinden dat deze wet ook goed moet aansluiten op de aanstaande Zelfstandigenwet. Het kan niet zo zijn dat iemand volgens de ene wet ondernemer is en volgens de andere vermoedelijk werknemer. Ook vinden we dat de positie van de bewuste, volwaardige ondernemer leidend moet zijn, ongeacht hoe een opdracht wordt verkregen.

VZN doet in totaal 17 concrete aanbevelingen om het voorstel te verbeteren. De volledige reactie is hieronder te lezen. Vragen of input? Mail ons via info@zelfstandigennederland.nl.

Lees hieronder onze inbreng:

Het bericht Internetconsultatie Wet Platformwerk verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

Het bericht Vertrouwen als basis voor het zzp-dossier | HeadFirst verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

Het bericht Connie Maathuis over (fiscale) positie zelfstandigen | RB podcast verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

Op 3 juli jl dienden we samen met FNV Zelfstandigen een reactie in op de internetconsultatie over de afschaffing van de Wet Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) per 1 januari 2028. Het is de bedoeling deze regeling dan te sluiten voor nieuwe instroom.

De IOAZ is het enige vangnet dat specifiek rekening houdt met de positie van de oudere zelfstandige: iemand van 55 jaar of ouder die z’n bedrijf noodgedwongen moet beëindigen omdat het inkomen structureel te laag is om van te leven. Geen WW, geen IOAW.

Alleen de IOAZ met een vermogensvrijstelling van €175.864 die rekening houdt met hoe ondernemers hun vermogen opbouwen. Voor veel 55+-ondernemers is de overwaarde in de eigen woning het pensioen dat zij opbouwden.  Die IOAZ mét vermogensvrijstelling wordt nu gesloten, zonder gelijkwaardig alternatief. Lees hier onze inbreng en wat we vragen:

Lees hieronder onze gezamenlijke inbreng:

Het bericht Internetconsultatie afschaffing IOAZ | reactie verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

Het bericht ‘Zonder zekerheid is zelfstandige niets’ | deondernemer.nl verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.

Het bericht Maathuis: ‘Besluit niet zonder ons óver ons’ | FD.nl verscheen eerst op Vereniging Zelfstandigen Nederland.